Ana Sayfa Genel 26 Ekim 2021 71 Görüntüleme

İklim değişikliğinin varlığını ve insanlardan kaynaklandığını nereden biliyoruz?

Bilim insanları ve siyasetçiler, iklim değişikliği nedeniyle dünyanın bir krizle karşı karşıya olduğunu söylüyor.

Lakin global ısınmanın olduğuna yönelik ispatlar neler ve bunun insanlardan kaynaklandığını nereden biliyoruz?

DÜNYANIN ISINDIĞINI NASIL ANLARIZ?

Gezegenimiz sanayi ihtilalinin başlamasından bu yana süratle ısınıyor.

1850’den bu yana yeryüzünde ortalama sıcaklık 1.1 santigrat derece arttı. Dahası son 40 yıl içinde her 10 yıl bir evvelkine nazaran daha sıcak geçti.

Tüm bu sonuçlar, dünyanın dört bir yanından elde edilen milyonlarca ölçümün tahliliyle sağlanıyor. Sıcaklık okumaları karadaki hava istasyonları, gemiler ve uydular tarafından toplanıyor.

Bağımsız bilim insanları tarafından oluşturulmuş pek çok farklı grup de tıpkı sonuca ulaştı: Sanayı ihtilalinin başlangıcından beri sıcaklıklarda artışlar yaşanıyor.

Bununla birlikte bilim insanları, geçmiş vakitlere ilişkin sıcaklık pahalarını ve değişimlerini de tespit edebiliyor.

Ağaç halkaları, buz çekirdekleri, göl çökeltileri ve mercanlar, iklimin geçmişine dair izler taşıyor.

Bu da ısınmanın şu anki durumuna yönelik son derece gereksinim duyulan bir içeriği sağlıyor. Bilim insanları, Dünya’nın yaklaşık 125 bin yıldır bu kadar sıcak olmadığını kestirim ediyor.

GLOBAL ISINMADAN İNSANLARIN SORUMLU OLDUĞUNU NEREDEN BİLİYORUZ?

Güneş ısısını hapseden sera gazları, sıcaklık artışı ile insan faaliyetleri ortasındaki çok değerli kontağa sahip. Bu sera gazlarının en değerlisi de atmosferdeki bolluğu nedeniyle karbondioksit (CO2).

Uydular CO2’nin Güneş ısını emmesi nedeniyle Dünya’dan uzaya salınan çok az ısı olduğunu gösteriyor. Yani CO2 Güneş’in gücünü hapsediyor.

ReutersTürkiye, bu yaz orman yangınlarının tesirli olduğu ülkelerden birisiydi.

Fosil yakıtların yakılması ve ağaçların kesilmesi daha fazla CO2 salınmasına neden oluyor. Gerek fosil yakıtların tüketimi gerek de ağaçların kesilmesi 19’uncu yüzyılda büyük bir artış gösterdi. Bu nedenle de CO2’nin de birebir devirde artmış olması sürpriz değil.

Bu ekstra CO2’nin de nereden geldiğini kesin olarak göstermenin bir yolu var. Fosil yakıtların yakılmasıyla üretilen karbonun kendine has kimyasal bir imzası mevcut.

Ağaç halkaları ve kutup buzu, atmosfer kimyasındaki değişiklikleri kaydediyor. Her ikisi de incelendiğinde karbonun – bilhassa fosil kaynaklardan gelen – 1850’den beri kıymetli ölçüde arttığını gösteriyor.

Yapılan tahliller, atmosferik CO2’nin 800 bin yıl boyunca milyonda 300 modülün (ppm) üzerine çıkmadığını gösteriyor. Fakat Sanayi İhtilali’nden bu yana artan CO2 yoğunluğu şu an yaklaşık 420 ppm’e yükseldi.

“İnsanlar tarafından salınan çok ölçüde sera gazı olmasaydı sıcaklıklara ne olurdu?” sorusunu yanıtlamak gayesiyle da iklim modelleri olarak bilinen bilgisayar simülasyonları kullanıldı.

Bu similasyonlar, iklimin sırf doğal faktörler tarafından etkilenmesi durumunda 20’nci ve 21’inci yüzyıllar boyunca çok az global ısınma ve muhtemelen bir ölçü soğuma olacağını ortaya koyuyor.

Modeller, sadece insan faktörleri dahil edildiğinde sıcaklıktaki artışları açıklayabiliyor.

İNSANLARIN GEZEGEN ÜZERİNDE NASIL BİR TESİRİ VAR?

Getty Images

Şu anki ısınma düzeyinin dünyada kıymetli değişikliklere neden olacağı iddia ediliyor.

Kelam konusu ısınma düzeylerine ait yapılan gerçek müşahedeler, bilim insanlarının insan kaynaklı ısınma ile görmeyi bekledikleri modellerle de uyuşuyor.

Bu müşahedelerden kimileri şöyle:

  • Grönland ve Antarktika buz katmanları süratle eriyor.
  • Hava ile ilgili afetlerin sayısı 50 yılda beş kat arttı.
  • Global deniz düzeyleri geçen yüzyılda 20 cm yükseldi ve hala yükselmeye devam ediyor
  • 1800’lerden bu yana okyanuslar, deniz ömrünü etkileyecek formda yaklaşık yüzde 40 daha fazla asidik oldu.

ANCAK EVVELCE DAHA SICAK DEĞİL MİYDİ?

Getty Images

Dünya’nın geçmişinde birkaç sıcak devir yaşandı.

Örneğin, 92 milyon yıl kadar evvel sıcaklıklar o kadar yüksekti ki, Kanada Kutup Bölgesi’nde buzullar yoktu ve oralarda krokodiller üzere canlılar yaşıyordu.

Geçmişte deniz düzeyi günümüzden 25 metre daha yüksekti. Bugün 5-8 metrelik mümkün bir yükseliş, dünyanın kıyı kentlerinin birçoklarını sular altında bırakmaya yetiyor.

Bu devirlerde ömrün kitlesel yok oluşuna dair çok sayıda ispat var. İklim modelleri, tropik bölgelerin vakit zaman pek çok tıbbın hayatta kalamayacağı kadar sıcak olan “ölü bölgeler” haline gelebildiğini gösteriyor.

Sıcak ve soğuk ortasındaki bu dalgalanmalara çeşitli olaylar neden oldu. Bu olayların ortasında, volkanik patlamalar ve El Nino üzere kısa periyodik iklim döngüleri var.

İklim “şüphecileri” üzere kimi kümeler, global ısınmanın bilimsel temeli hakkında şaibeler yarattı.

Fakat, sistemli olarak hakemli mecmualarda yayınları yer alan çabucak hemen tüm bilim insanları, artık iklim değişikliğinin mevcut nedenleri üzerinde hemfikir.

Bu yıl yayımlanan değerli bir BM raporunda da, “atmosferin, okyanusların ve toprağın ısınmasında insan tesirinin açık olduğu” bilgisi yer aldı.

Cumhuriyet

hack forum hack forumu hack forum gaziantep escort gaziantep escort Shell download cami halısı cami halısı cami halısı cami halısı cami halısı cami halısı cami halısı cami halısı
izmit escort Ataşehir escort ankara escort bostancı escort kadıköy escort muğla escort hack forum bahis forum forum bahis onwin babilbet fethiye escort slot siteleri deneme bonusu veren siteler deneme bonusu veren siteler en güvenilir casino siteleri hack forum warez forum hack forum warez forum hack forum warez forum deneme bonusu deneme bonusu